Apostil nedir, nereden alınır? Türkiye ve Almanya için adım adım rehber 2026
Ali Harun Balkaya, yeminli tercümanGüncelleme: 21 Ekim 2026Okuma süresi: 11 dakika
Türk belgesini Almanya’da, Alman belgesini Türkiye’de kullanacaksanız çoğu zaman bir apostil gerekir. Apostil zor değildir. Ama yanlış makama gitmek, yanlış belgeye aldırmak veya tercümeyi apostilden önce yaptırmak haftalar ve para kaybettirir. Bu rehberde apostilin ne olduğunu, iki ülkede hangi belgeye hangi makamın verdiğini, doğru sırayı ve apostilin hiç gerekmediği durumları adım adım anlatıyoruz.
Kısa cevap
- Apostil, belgedeki imzanın, imzalayanın sıfatının ve mührün gerçek olduğunu onaylar. Belgenin içeriğini onaylamaz. Türkiye ve Almanya 1961 Lahey Apostil Sözleşmesi’ne taraftır; konsolosluk tasdiki gerekmez.
- Türkiye’de: İdari belgelere valilik veya kaymakamlık, mahkeme belgelerine ağır ceza mahkemesi bulunan yerdeki adli yargı adalet komisyonu başkanlığı apostil verir. Adli sicil, nüfus kayıt örneği, Formül A/B/C ve mahkeme kararları için e-Devlet üzerinden e-Apostil de mümkündür.
- Almanya’da: Mahkeme ve noter belgelerine Landgericht veya Amtsgericht başkanlığı, belediye ve idari belgelere (NRW’de) Bezirksregierung, federal belgelere (ör. Führungszeugnis) Bundesamt für Auswärtige Angelegenheiten apostil verir.
- Sıra: Önce belgenin aslı (mahkeme kararında kesinleşme şerhiyle), sonra apostil, en son tercüme. Tercüme apostil sayfasını da kapsar.
Dürüst not: Her belge apostil istemez. Çok dilli Formül A/B/C, Almanya’da hem apostilsiz hem tercümesiz kabul edilir. Gereksiz apostil ve gereksiz tercüme için para ödemeyin.
Apostil nedir, neyi onaylar, neyi onaylamaz?
Apostil, bir ülkenin resmî belgesini başka bir ülkede kullanılabilir hâle getiren standart bir onay şerhidir. 1961 tarihli Lahey Sözleşmesi ile getirilmiştir. Sözleşme Almanya’da 1966’dan, Türkiye’de 1985’ten beri yürürlüktedir. Lahey Konferansı’nın (HCCH) Haziran 2026 tarihli listesine göre sözleşmenin 130 tarafı var.
Apostil, belgeyi düzenleyen ülkenin yetkili makamı tarafından verilir; belgenin kullanılacağı ülke işin içine girmez. Bu yüzden Türk belgesine apostili Türkiye’de, Alman belgesine apostili Almanya’da alırsınız. Almanya’daki Türk konsoloslukları Alman belgesine, Türkiye’deki Alman temsilcilikleri Türk belgesine apostil veremez.
| Apostil neyi onaylar? | Apostil neyi onaylamaz? |
|---|---|
| Belgedeki imzanın gerçek olduğunu | Belgedeki bilgilerin doğru olduğunu |
| İmzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığını (ör. nüfus müdürü, hâkim, noter) | Kararın kesinleştiğini; bunu yalnızca kesinleşme şerhi gösterir |
| Belgedeki mühür veya kaşenin gerçek olduğunu | Belgenin hedef ülkede tanındığını veya kabul edileceğini |
Pratikte bunun anlamı şu: Apostilli bir boşanma kararı, Almanya’da kendiliğinden geçerli olmaz. Apostil yalnızca “bu belge sahte değil” der. Tanıma, tescil veya başvuru kararını yine Almanya’daki makam verir.
Türkiye’de apostil nereden alınır?
Adalet Bakanlığı’nın 68/1 sayılı genelgesine göre Türkiye’de iki yetkili makam türü vardır: idari belgeler için valilikler, adli belgeler için ağır ceza mahkemesi bulunan merkezlerdeki adli yargı adalet komisyonu başkanlıkları. Dışişleri Bakanlığı da valiliklerin yanında kaymakamlıkları yetkili makam olarak sayar. Dışişleri Bakanlığı, apostilli belgeyi ayrıca tasdik etmez.
| Belge | Apostili kim verir? | e-Apostil? |
|---|---|---|
| Nüfus kayıt örneği, doğum, evlilik, ölüm kaydı | Valilik veya kaymakamlık | Evet |
| Çok dilli Formül A, B, C | Valilik veya kaymakamlık (Almanya için çoğu zaman gerekmez) | Evet |
| Adli sicil kaydı | Valilik/kaymakamlık veya e-Apostil | Evet |
| Mahkeme kararı (boşanma, velayet, tapu iptali, mirasçılık) | Adli yargı adalet komisyonu başkanlığı | Evet, UYAP’ta e-imzalı ise |
| Noter belgesi (vekâletname, muvafakatname) | Notere ve valiliğe/kaymakamlığa sorun | Hayır |
| Diploma, transkript | Valilik veya kaymakamlık; bazı belgelerde önce noter onaylı örnek istenir | Hayır |
Mahkeme kararlarında iki noktaya dikkat edin. Birincisi, Almanya’da kullanılacak kararın üzerinde kesinleşme şerhi olmalıdır. Şerhsiz karar apostilli olsa bile Standesamt veya Alman mahkemesi tarafından geri çevrilir. İkincisi, apostil şerhi kararın kendisine, yani mahkemenin imzası ve mührü üzerine verilir. Türk mahkeme kararlarının Almanya’da nasıl kullanıldığını Türk mahkeme kararı rehberimizde ayrıca anlattık.
e-Apostil: e-Devlet üzerinden hangi belgeler?
Türkiye 2019’dan beri elektronik apostil (e-Apostil) veriyor. Hizmeti PTT yürütüyor; başvuru e-Devlet’te “PTT e-Apostil” başlıkları altından yapılır. Belgeyi elektronik ortamda alırsınız ve karşı taraf doğrulayabilir. e-Devlet’e giriş için şifre, mobil imza, e-imza, kimlik kartı veya internet bankacılığı kullanılır.
- Adli sicil kaydı: Ayrı bir e-Apostil başvuru ekranı vardır.
- Mahkeme kararları: UYAP’ta elektronik imzayla oluşturulmuş kararlar.
- Nüfus kayıt örneği: 2021’den beri.
- Çok dilli doğum, evlenme ve ölüm kayıt örnekleri (Formül A, B, C): 28 Aralık 2023’ten beri.
Ücret ve güncel belge listesi başvuru ekranında gösterilir; internette gördüğünüz eski tutarlara güvenmeyin. Almanya’da birçok makam e-Apostil’i doğrulama koduyla kabul eder. Bazı Standesamt ve mahkemeler yine de kâğıt belge ister. Başvurmadan önce makama hangi biçimi kabul ettiğini yazılı olarak sorun; bu tek e-posta bazen Türkiye’ye bir yolculuğu gereksiz kılar.
Belgeniz apostilli mi, şerh tamam mı, emin değil misiniz? Fotoğrafını gönderin, tercümeden önce ücretsiz kontrol edelim.
WhatsApp’tan sorAlmanya’da apostil nereden alınır?
Almanya’da yetki eyaletten eyalete değişir. Genel çerçeve şudur: Federal belgeler için tek bir federal makam, eyalet belgeleri için ise ya adalet tarafı (mahkemeler, noterler) ya da idare tarafı yetkilidir. Kuzey Ren-Vestfalya’da (NRW) bu dağılım ApostilleZVO NRW ile düzenlenmiştir.
| Belge | Apostili kim verir? (NRW örneği) | Not |
|---|---|---|
| Boşanma kararı, velayet kararı, Erbschein | Amtsgericht veya Landgericht başkanlığı | Karar Rechtskraftvermerk (kesinleşme şerhi) taşımalı |
| Noter senedi, noterde onaylı vekâletname | Noterin bağlı olduğu Landgericht başkanlığı | Özel belge önce noterde onaylanır |
| Doğum, evlilik belgesi, Meldebescheinigung | Bezirksregierung | Münster: belge 3–6 aydan eski olmamalı |
| Okul karnesi, üniversite diploması | Bezirksregierung | Çoğu zaman önce okul veya üniversiteden onay gerekir |
| Führungszeugnis ve diğer federal belgeler | Bundesamt für Auswärtige Angelegenheiten (BfAA) | Bezirksregierung yetkili değildir |
| Yetkilendirilmiş tercümanın tercümesi | Landgericht | Aşağıdaki “tercümeye apostil” bölümüne bakın |
Diğer eyaletlerde idari belgeler için isimler değişir: Bazı eyaletlerde Regierungspräsidium, Berlin’de Landesamt für Bürger- und Ordnungsangelegenheiten, Saksonya’da Landesdirektion, Saksonya-Anhalt’ta Landesverwaltungsamt yetkilidir. En kısa yol, belgeyi düzenleyen daireye “Wer erteilt die Apostille für diese Urkunde?” diye sormaktır.
Führungszeugnis için apostil
Almanya’daki adli sicil belgesi (Führungszeugnis), Bundesamt für Justiz (BfJ) tarafından düzenlenen federal bir belgedir. Apostilini Bundesamt für Auswärtige Angelegenheiten verir. Pratik yol: Führungszeugnis başvurusuna bir yazı ekleyip BfJ’den belgeyi doğrudan BfAA’ya göndermesini istemek. Yazıda belgenin kullanılacağı ülke (Türkiye), Almanya’daki teslim adresi ve iletişim bilgisi yer almalı. BfAA apostili ekleyip belgeyi ücret bildirimiyle birlikte bu adrese gönderir. Ücretleri BfJ ve BfAA sitelerinde güncel olarak kontrol edin.
Doğru sıra ve tercümeye apostil
Apostil ile tercüme birbirine bağlıdır. Sıra yanlış olursa aynı tercümeyi iki kez ödersiniz.
Tercümeden sonra apostil alırsanız apostil sayfası tercümede yer almaz; makam bunu eksik sayabilir ve apostil sayfası için ek tercüme gerekir. Tersine, apostil zaten belgenin üzerindeyse tercümesi genellikle tek bir ek sayfa demektir.
Tercümeye apostil: Türkiye için ne zaman gerekir?
Auswärtiges Amt’ın açıklamasına göre tercüme, resmî belge değil bilirkişi işi sayılır. Tercümanın kaşesi tercümeyi resmî belgeye dönüştürmez. Ancak mahkeme başkanlığı, tercümanın yetkisini ve imzasını onaylayabilir; bu onay resmî belgedir ve üzerine apostil konabilir.
Almanya’da yapılan Türkçe tercümeyi Türkiye’de bir mahkemeye, tapu müdürlüğüne veya nüfus müdürlüğüne vereceksiniz, makam da tercümanın imzasının doğrulanmasını istiyorsa iki yol vardır:
- Almanya’da: Tercümanın yetkilendirildiği yerdeki Landgericht, tercüman imzasını onaylar ve apostil verir. Belge sırası: Alman belge + apostili, Türkçe tercüme, tercüman imzası üzerine apostil.
- Türkiye’de: Apostilli Alman belgesi Türkiye’de yeminli tercümana çevrilir ve noter tarafından onaylanır.
Almanya’daki Türk konsolosluklarında yapılan işlemlerde (ör. boşanmanın veya doğumun nüfusa tescili) uygulama farklı olabilir. Hangi biçimi kabul ettiklerini randevudan önce konsolosluğa sorun. Almanya’daki boşanmanın Türkiye’de nasıl tanındığını boşanma tanıma rehberimizde adım adım bulabilirsiniz.
Ters yön, yani Türk belgesinin Almanya’da kullanılması daha basittir: Almanya’daki makamlar, Almanya’da mahkemece yetkilendirilmiş tercümanın tercümesini doğrudan kabul eder. Tercümeye ayrıca apostil gerekmez.
Apostil ne zaman gerekmez?
Apostil sık istenir ama her zaman değil. Gereksiz apostil zaman kaybıdır; gereksiz tercüme ise para kaybı.
| Durum | Apostil? | Neden |
|---|---|---|
| Çok dilli Formül A, B, C Almanya’da | Hayır | Türkiye ve Almanya, çok dilli nüfus kayıt örneklerine ilişkin CIEC sözleşmesine taraftır; bu belgeler her türlü formaliteden muaftır. Tercüme de genellikle gerekmez. |
| AB Tüzüğü 2016/1191 ile apostilsiz kullanım | Türkiye için geçerli değil | Tüzük yalnızca AB üyesi devletlerin belgeleri arasında geçerlidir. Türk belgesi Almanya’da bu muafiyetten yararlanamaz. |
| Türkiye’deki Alman temsilciliğinin düzenlediği belge, Almanya’da | Hayır | Bu belge Alman resmî belgesidir; Almanya’da apostil gerekmez. |
| Almanya’daki Türk konsolosluğunun düzenlediği belge, Türkiye’de | Genellikle hayır | Türk resmî belgesidir. Alman makamına verilecekse kullanım amacını önceden sorun. |
| Türk nüfus kayıt örneği Standesamt’ta | Duruma göre | Birçok Standesamt apostil ister, bazıları e-Devlet barkodlu belgeyi kabul eder. Mümkünse Formül A/B tercih edin. |
| Türk mahkeme kararı Almanya’da | Evet | Kesinleşme şerhi + apostil + Almanca tercüme. |
| Alman boşanma kararı Türkiye’de | Evet | Rechtskraftvermerk + apostil + Türkçe tercüme. |
En sık yapılan 6 hata
- Kesinleşme şerhi olmadan apostil: Apostil şerhin yerini tutmaz. Önce şerh, sonra apostil.
- Önce tercüme, sonra apostil: Apostil sayfası tercümede eksik kalır, ikinci tercüme gerekir.
- Yanlış ülkede apostil aramak: Türk belgesine Almanya’da, Alman belgesine Türkiye’de apostil verilmez. Konsolosluklar da apostil vermez.
- Fotokopiye apostil istemek: Apostil aslına veya onaylı örneğe verilir. Basit fotokopi kabul edilmez.
- Eski belgeyle gelmek: Apostilin kendisinin süresi yoktur, ama makamlar çoğu zaman yakın tarihli belge ister. Nüfus belgelerinde 3–6 ay sık görülen bir sınırdır.
- Formül A/B varken tam nüfus kaydını apostil ve tercümeyle hazırlamak: Makam çok dilli belgeyi kabul ediyorsa bu masrafın tamamı gereksizdir.
“Son 16 ayda ofisimize yüzlerce mahkeme kararı geldi. Boşanma kararlarının ve diğer mahkeme kararlarının büyük bir kısmı apostilsiz ya da kesinleşme şerhi olmadan geliyor. Bu belgeyi tercüme etmek kolay, ama Standesamt veya Türk mahkemesi onu geri çevirir. Bu yüzden tercümeye başlamadan önce şerhi ve apostili kontrol ediyoruz. Eksik varsa önce nereden tamamlatacağınızı söylüyoruz, sonra tek seferde tercüme ediyoruz.”
Ali Harun BalkayaYeminli tercüman, Balkaya Übersetzungen, Wuppertal
Apostilli belgenizi bugün gönderin
Fotoğraf yeterli. Önce apostil ve şerhi kontrol ederiz, sonra sabit fiyatı söyleriz.
- Sayfa başı en fazla 49,90 €, onay, kaşe-imza ve kargo dahil
- 3–7 iş günü, istenirse ekspres teslimat
- Nitelikli elektronik imzalı (QES) PDF
- Standesamt, Alman mahkemeleri, Ausländerbehörde ve Türk konsolosluk işlemlerinde kullanım için
Sık sorulan sorular
Apostil ile konsolosluk tasdiki (legalizasyon) aynı şey mi?
Apostilin geçerlilik süresi var mı?
Türkiye’deki belgeme Almanya’dan apostil alabilir miyim?
Apostil de tercüme edilmeli mi?
Almanya’da yaptırdığım tercümeye apostil gerekir mi?
Tercüme kaç sayfa tutar?
Ali Harun Balkaya
Frankfurt ve Limburg Bölge Mahkemeleri (Türkçe) ile Düsseldorf Yüksek Eyalet Mahkemesi (İngilizce) tarafından yetkilendirilmiş yeminli tercüman. Wuppertal Üniversitesi İktisat ve Boğaziçi Üniversitesi Bilişim İşletme Sistemleri mezunu. Balkaya Übersetzungen 2007’den beri Almanya’nın her yerine belge tercümesi yapıyor. Biz kimiz?
İlgili rehberler
Kaynaklar
- HCCH – Apostil Sözleşmesi taraf ülkeler tablosu, Haziran 2026
- T.C. Dışişleri Bakanlığı – Tasdik bilgilendirme
- Adalet Bakanlığı Genelgesi 68/1 – Apostil Sözleşmesi’nin uygulanması
- e-Devlet – PTT e-Apostil hizmetleri
- TRT Haber – e-Apostil kapsamındaki belgeler, Mayıs 2026
- Auswärtiges Amt – Internationaler Urkundenverkehr
- Auswärtiges Amt – Apostille-Behörden in Deutschland
- Bezirksregierung Münster – Apostillen ve LG Düsseldorf – Apostillen SSS
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Yetkili makamlar, ücretler ve kabul edilen belge biçimleri değişebilir; başvurudan önce ilgili makamın güncel şartlarını kontrol edin.